مەن ئاق بايراق ئەمەس
ﻛﯘﻣﯘﺵ ﻛﻪﺑﻰ ﻳﺎﻟﺘﯩﺮﺍﻕ ،
ﻣﻪﺭﯞﺍﻳﯩﺘﺘﻪﻙ ﭘﺎﺭﻗﯩﺮﺍﻕ .
ﺑﯩﺮ ﭼﯘﻗﻘﺎ ﺑﺎﺭ ئاﺳﻤﺎﻧﻐﺎ ﻣﻪﻏﺮﯗﺭ ﺑﯧﺸﻰ ﺗﺎﻗﺎﺷﻘﺎﻥ.
ئۇﻧﯩﯔ ﺋﯧﺘﻰ ﺧﺎﻧﺘﻪﯕﺮﻯ ،ﺗﯩﻴﺎﻧﺸﺎﻧﻐﺎ ﺟﺎﻳﻼﺷﻘﺎﻥ.
ﻣﻪﺷﺮﻗﺘﯩﻦ ﭼﯩﻘﺴﺎ ئاﭘﺘﺎﭖ،
ھﻪﻣﻤﯩﺪﯨﻦ ئاﯞﺍﻝ ﺑﺎﺷﻼﭖ.
ﺷﯘﭼﯘﻗﻘﯩﻨﻰ ﺳﯘﻳﯩﺪﯗ.ﻣﻪﯕﺰﯨﮕﻪ ﻳﯧﻘﯩﭗ ﻣﻪﯕﺰﯨﻦ،
ﻛﯩﭽﻪ ﺑﯘﻟﺴﺎ ﺗﯘﻟﻮﻥ ئاﻱ،
باھار چىللايمەن
(ئابدۇرېھىم ئۆتكۈر)
زېرىككەچ جانلار بۇ زىمىستاندىن ،
باھار چىللايمىز....
جانۇ – جانىمدىن باھار چىللايمەن .
تۈنلەر كېچىسى ھۇۋلىغان شىردەك ،
ئاھ – پىغانىمدىن باھار چىللايمەن .
نە تاقىتىم بار ، نە سەۋرىم ئەمدى ،
قايناق بىر قازان يۈرىكىم ئەمدى .
گويا بىر ۋۇلقان تىلىكىم ئەمدى ،
شۇ ۋۇلقانىمدىن باھار چىللايمەن .
ئۆزىنىڭ ئەزىزى كىشىلىرىنى قەدىرلىمىگەن مىللەت چوقۇمكى ياتلارنىڭ كىشىللىرىنى بىشىدا
كۆتىرىدۇ ۋە تارىخنىڭ بۈيۈك ئېقىنىدا تۇنجۇقۇپ يوقىلىدۇ.
خەجلە،خائىنلار خەجلە….
خەجلە خائىنلار خەجلە،بۇ ئەلنىڭ مالىنى خەجلە،
يىتىشمەي قالسا ئۇ ھەم ئېلىپ سەن جانىنى خەجلە.
خىنىمغا ئوسما دەپ خەجلە،بىگىمگە تاسما دەپ خەجلە،
باھار پەسلىدە سۈرگە ئىچىش، قان ئالدۇرۇشقا بولىدۇ.لېكىن قان ئالدۇرۇشتا كۆپ ئېھتىياتلىق بولۇش ،ھۆل ئىسسىق نەرسىلەرنى ئىستىمال قىلىشتىن ساقلىنىش لازىم. ياز پەسلىدە كۆپرەك تاماقلىنىش، ئەمما ھەددىدىن ئارتۇق چارچاش، ئىسسىق ئۆتۈپ كېتىشتىن ساقلىنىش،مۇۋاپىق دەم ئېلىش، ئاپتاپنى توسىدىغان ئاق دوپپا، چىغ قالپاق، ئاق ياغلىققا ئوخشاش نەرسلەرنى ئىشلىتىش،ھارارەتنى پەسلىتىدىغان يېمەك-ئىچمەكلەرنى ئىستىمال قىلىش، كۆپرەك قايناقسۇ ئىچىپ بېرىش لازىم.قۇستۇرىدىغان دورىلار بىلەن [...]
يۇقىرى قان بىسىم كىسەللىكى ھەر خىل سەۋەپلەردىن ئارتىرىيە بىسىمى يۇقىرىلاپ كىلىنكىدا باش
قان بىسىمى-جان بىسىمى!
چىڭقىلىپ ئاغرىش، كۆز قاراڭغۇلىشىش، ئىغىر بولغاندا قىسقا ۋاقىت ئىچىدە سۆزلىيەلمەسلىك، كۆرەلمەسلىك، ئەس- ھوشى توسقۇنلۇققا ئۇچراش، يۇرەك سېلىش، نەپەس تېزلىشىش، كۆپ سىيىش قاتارلىق ئالامەتلەر بىلەن ئىپادىلىنىدىغان مىزاج بۇزۇلۇش خاراكتىرلىك كىسەللىك بولۇپ، يۇقىرى قان بىسىم كىسەللىكى ئۇيغۇر تىبابىتى كىلاسسىك ئەسەرلىرىدە « جۇشانى خۇن» دىگەن نام بىلەن ئاتىلىدۇ.
ھەممىزگە مەلۇم خەلىقىمىز ئىستىمال قىلىدىغان تاماق تۇرلىرى ناھايتى كۆپ ۋە خىلمۇ- خىل تەييارلاش ئۇسۇلى ئاددىي ۋە ئوزۇقلۇق قىممىتى يۇقىرى، مىزىلىك، سىڭىشلىك، بۇ خىل تاماقلار كىشىلەرنىڭ مىجەز-خۇلقى ۋە بەدەن ھالىتىگە مۇۋاپىق كىلىدۇ. ھەمدە بەدەننىڭ ئوزۇقلۇققا بولغان ئىھتىياجىنى قامداشتىن تاشقىرى كىسەللىكنىڭ ئالدىنى ئىلىش، ۋە ساقايتىش مەقسىتىگىمۇ يەتكىلى بولىدۇ. بۇنداق تاماقلار داۋايى غىزالار دەپ ئاتىلىدۇ.
يۈرەكنى ئاسراش ۋە يۈرەك كېسەللىكلىرىنىڭ ئالدىنى ئېلىش
مەشھۇر تېۋىپلىرىمىز ئۆزلىرىنىڭ تىبابەتچىلىك ئەسەرلىرىدە يۈرەكنى ئاسراش، يۈرەك
ئالمىدەك يۇرەكتە ئالەمچە سۆيگۈ!
كېسەللىكلىرىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ھەققىدە نۇرغۇن پايدىلىق تەجرىبە ۋە نەسىھەتلەرنى قالدۇرغان. «ئۇيغۇر تىبابەت قامۇسى» دا، يۈرەك كېسەللىكلىرىنىڭ ئالدىنى ئېلىش ھەققىدە تۆۋەندىكىدەك مەزمۇنلار ئوتتۇرىغا قويۇلغان:
يۈرەك خىزمىتىگە نۇقسان يەتسە ھاياتلىققىمۇ تەسىر يېتىدۇ. يۈرەك ئادەم بەدىنىدىكى قان ئايلىنىش سېستىمىسىنىڭ مەنبەسى بولۇپ، پۈتۈن بەدەننى ھاۋائى نەسىمى ۋە ئوزۇقلۇق ماددىلىرى بىلەن تەمىنلەش ۋە كېرەكسىز نەرسىلەرنى سىرتقا چىقىرىشتا، ئۆز ئالدىغا مۇستەقىل ھەركەت قىلغانلىقى ئۈچۈن ئۇ بىرىنجى دەرىجىدىكى رەئىس ئەزا دەپ قارىلىدۇ. ئۇ باشقا ئەزالاردىن ئۆزىنىڭ تۈزۈلۈشى جەھەتتىن چوڭ پەرقلىنىدۇ. شۇنداقلا بەدەندە ماددا ئالمىشىش پائالىيىتى
ئەل ئىچى رىتىسىپى-ئانار پوستىنىڭ شىپالىق رولى
ئانارنىڭ دانچىسىنى يەپ بولغاندا پوستىنى (شۆپىگىنى ) ساقلاپ قويۇڭ! ئىرىق بويىدىكى پاقا يوپۇرمىقىنى بىلىدىغانسىز ؟ ،خوتەنلىك تۇققانلار قۇمچاق يوپۇمىقى دەيدىغان،بۇمۇ بەلەن دورا.
- بىر دانە ئانارنىڭ يېرىم پوستى، پاقا يۇپۇرمىقىدىن ئىككى تال ئىلىپ قاينىتىپ ئاندىن ئۇنىڭغا 3 قوشۇق شىكەر سىلىپ كۈندە بىر قېتىم، ئۇدا 5 كۈن داۋاملاشتۇرۇپ ئىچىپ بەرسە . ئاياللاردىكى ئاق خۇن كۆپ كىلىش،توختىمسلىق،قالايمىقان كىلىش قاتارلىقلارغا بەك ياخشى مەنپەت قىلىدۇ.
ئانار پوستى بىلەن پاقا يوپۇرمىقى يەنە ئىچى سۈرۈش، بۇرنى قاناش، ئاق خۇن كۆپ كىلىش قاتارلىقلارغىمۇ مەنپەئەت قىلىدۇ. ئەگەر بۇنى قاينىتىپ ئىچىش قولايسىز بولسا بۇ رېتسىپنى سەل مۇرەككەپلەشتۈرىمىز:
ئىشقارلىق مېنىرال سۇنىڭ سىرى
يەر شارىدا 6مىليارت نوپۇس ياشايدۇ،ھەر كۈنى نۇرغۇنلىغان ئادەم بۇ دۇنياغا كېلىدۇ،شۇنداقلا نۇرغۇنلىغان ئادەم بۇ دۇنيا بىلەن ۋىدالىشىدۇ،قېرىش دىگەن زادى نىمە؟پەن-تەتقىقات خادىملىرى بۇ مەسىلە ئۈستىدە ئۇزۇن يىللار تەتقىق قىلىش ۋە تەكشۈرۈش ئارقىلىق،ئۇنىڭ جاۋابىغا دەسلەپكى قەدەمدە يېقىنلاشتى،بۇ پەقەت بىر تەرىپى.
ئىشقارلىق سۇنىڭ ھاياتلىققا بولغان سىرلىق ئۈنۈمى
زامانىۋى ئىلىم-پەن قېرىش سەۋەبىنىڭ ئويلىغىنىمىزدىنمۇ ئاددى ئىكەنلىكىنى تېپىپ چىقتى،ئۇنىڭ جاۋابى بىزنىڭ دائىم يەيدىغان يىمەك-ئىچمىكىمىز.بىز دائىم يەيدىغان يىمەكلىكىمىزنىڭ 99% كاربون،ئازوت،ھىدروگېن ۋە ئوكسىگېندىن تۈزۈلگەن،قالغان 1% بولسا مېنىرال ماددىلار.مېنىرال ماددىلار ئىشقارلىق مېنىرال ماددا بىلەن كىسلاتالىق مېنىرال ماددا دەپ ئىككىگە بۆلۈنىدۇ.ئىشقارلىق مېنىرال ماددىلار ھەزىم قىلىنغاندىن كېيىن ئىشقارلىق قالدۇقلارنى ھاسىل قىلىدۇ.تەركىۋىدە كۆپ مىقداردا ئىشقارلىق مېنىرال ماددا بار
ئىسلام مەدىنىيتى سايىسىدىكى پىكىر ئەركىنلىكى دېگىنىمىزدە، ھەر بىر شەخىسنىڭ مەيلى ئومومنىڭ
ئىشىدا بولسۇن ۋەياكى خۇسۇسى ئىشلاردا بولسۇن ئۆزى توغرا دەپ قارىغان قاراشنى ئىختىيار قىلىپ تاللىشى، تاللىغان قارىشىنى ئوتتۇرغا قويۇشى ۋە ئۇنى باشقىلارغىمۇ ئاڭلىتىش ھوقۇقىغا ئېگە بولىشى دېگەنلىك مەقسەت قىلىنغان بولۇپ، ئەمەلىيەتتە بۇ خىل ھوقۇق ناۋادا باشقىلارنىڭ ھەق-ھوقۇقىغا تاجاۋۇز قىلىشقا ئىلىپ بارمىسىلا، ھەر بىر شەخسنىڭ ئۆز پىكىرى ۋە تۇيغۇلىرىنى ئۆز ئىختىيارىچە بىمالال ئىپادىلىشى شەخستە بولۇشقا تېگىشلىك ئىنسانى ھەق- ھوقۇق بولۇپ ھىسابلىنىدۇ.
پىكىر ئەركىنلىكى ھەر بىر مۇسۇلماننىڭ ھوقۇقىدۇر.
پەيغەمبەرنىڭ تىبابىتىدىگەن كىتاپتا نەقىل قىلىشىچە -ھەسەل يۇرەك كىسىلى ،ئاشقازان كىسىلى
قاتارلىق نۇرغۇن كىسەللەرگە شىپا قىلىدۇ دىيىلگەن.قەدىمى مىلل تىبابەت كىتاپلىرىمىزدىمۇ ھەسەلنى 40 كىسەلگە شىپا قىلىدۇ دىيىلگەن،شۇڭا تۇۋەندە مەن بۇ خاسىيتلىك لىكىن ئاددى قۇۋۋەت يىمەكىكىنى تۇنۇشتۇرۇپ ئۇتەي…
ھﻪﺳﻪﻟﻨﯩﯔ ﺗﻪﺑﯩﺌﯩﺘﻰ ﻗﯘﺭﯗﻕ ﺋﯩﺴﺴﯩﻖ ﺑﻮﻟﯘﭖ،ﺑﻪﻟﻐﻪﻣﻨﻰﺑﻮﺷﯩﺘﯩﺶ،ﺗﻮﺳﺎﻟﻐﯘﻻﺭﻧﻰ ﺋﯧﭽﯩﺶ،
ﺋﯩﺴﺘﯩﻘﺎ،ﺳﯧﺮﯨﻘﻠﯩﻖ ﭼﯘﺷﯘﺵ،ﭘﺎﻟﻪﭺ،ﻟﻪﻗﯟﺍ ﻛﯧﺴﻪﻟﻠﯩﺮﯨﮕﻪﻣﻪﻧﭙﻪﺕ ﻗﯩﻠﯩﺶ،ﺯﻩھﻪﺭ ﻗﺎﻳﺘﯘﺭﯗﺵ، ﺋﺎﺷﻘﺎﺯﺍﻥ،ﻳﯜﺭﻩﻙ،ﻣﯧﯖﻪ،ﺟﯩﮕﻪﺭ،ﺑﯚﺭﻩﻙ،ﺑﺎﻫ،ﭘﻪﻱ،ﺋﯜﭼﻪﻳﻠﻪﺭﻧﻰﻛﯜﭼﻪﻳﺘﯩﺶ ﺑﺎﺵ ﺋﺎﻏﺮﯨﻘﯩﻐﺎ ﻣﻪﻧﭙﻪﺕ ﻗﯩﻠﯩﺶ،ﻣﯩﻜﺮﻭﺏﺋﯚﻟﺘﯘﺭﯗﺵ ﻗﺎﺗﺎﺭﻟﯩﻖ ﺧﯘﺳﯘﺳﯩﻴﻪﺗﻠﻪﺭﮔﻪﺋﯩﮕﻪ.
60ﮔﺮﺍﻡ ھﻪﺳﻪﻟﮕﻪ ﺋﯘﭺ ﮔﺮﺍﻡ ﺧﯧﻨﻪ ﺳﯜﻳﯩﻨﻰ ﻗﻮﺷﯘﭖ ﻣﯘﯞﺍﭘﯩﻖ ﻣﯩﻘﺪﺍﺭﺩﺍ ﺑﯩﺮ ﻣﻪﺯﮔﯩﻞ ﻛﯘﻧﺪﻩﺋﯩﭽﯩﭗﺑﻪﺭﺳﻪ،ﻗﻮﺭﺳﺎﻗﻘﺎ ﺳﯘ ﭼﯘﺷﯘﺵ ﻛﯧﺴﯩﻠﯩﮕﻪ ﻣﻪﻧﭙﻪﺕ ﻗﯩﻠﯩﺪﯗ..`